عمادالدین نسیمی که بود؟

· ۲ دقیقه · daradege
تصویر عمادالدین نسیمی

خب سلام.

از اونجایی که ایده‌ای نداشتم که اولین پست به درد بخور بلاگ چی باشه، گفتم یه معرفی‌نامهٔ ادبی از نسیمی بنویسم تا ببینیم چی می‌شه :) این پست تماماً توسط خودم نوشته شده و حاصل کنجکاوی‌های شخصی خودمه.

زندگی‌نامهٔ مختصر

سیدعلی عمادالدین نسیمی، شاعر ترک‌زبان بزرگ صوفی، در سال ۷۴۷ هجری قمری [به گفتهٔ خود نسیمی] چشم به جهان گشود. او از پیروان مکتب حروفیه بود که توسط شیخ فضل‌الله نعیمی استرآبادی پایه‌گذاری شده بود. به همین علت در اشعار نسیمی، اهمیت به حروف و اعداد به وضوح دیده می‌شود:

«آ، الف اوّل امیر و اعلم و اعلا علی است

افتخار اولیاء الله مولانا علی است

ب به راه بارگاه کبریا با مصطفی

بر براق برق رو بالاتر از بالا علی است

ت توانا و توانگر، تاج‌بخش و تخت گیر

تا تن از سرها جدا کرد آن تن تنها علی است»

یا مثال دیگری به ترکی:

«Zərrə mənəm, günəş mənəm, çar ilə pəncu şeş mənəm, Surəti gör bəyan ilə, çünki bəyanə sığmazam.»

جهان‌بینی نسیمی

نسیمی جزو متفکران رادیکال زمان خودش بود. تفکری که بعدها منجر به صدور فتوایی مبنی بر اعدام و احتمالاً کندن پوست از بدنش شد. همچنین با توجه به ابیات دیگر شعر «سیغمازام» که متن کامل آن در ویکی‌سورس موجود است، می‌توان نتیجه گرفت که نسیمی، تشابه بسیار عمیقی در ژرفای افکارش، با منصور حلاج دارد. البته این ادعا باید به صورت تخصصی‌تر بررسی شود، اما نتیجه‌گیری‌ای که می‌توان از روی اشعارش داشت؛ بدین صورت است.

اندیشه‌ای که در اشعار نسیمی به وضوح دیده می‌شود را می‌توان به این شکل خلاصه کرد: «انسان، آینهٔ وجود است».

نسیمی نیز مانند بسیاری از اندیشمندان و عارفان پیش از خود و هم‌عصرش، انسان را مظهر تجلی صفات الهی می‌داند. از این رو، انسان موجودی کاملاً جدا و بی‌ارتباط با حقیقت هستی نیست؛ بلکه می‌تواند جلوه‌گاه آن باشد.

شاید بتوان گفت در جهان‌بینی نسیمی، انسان صرفاً جزئی کوچک از جهان نیست؛ بلکه جهانی است که می‌توان جلوه‌های گوناگون هستی را در وجود او مشاهده کرد.

پایان

امیدوارم این پست به دردتون بخوره. اگر مشکلی توی محتوای پست وجود داشت یا نظری درموردش داشتید می‌تونید بهم ایمیل بزنید safamanesh@tuta.io. توی این بلاگ، پست‌های این شکلی بیشتر می‌ذارم.

تا پست بعدی که نمی‌دونم درمورد چیه خدانگه‌دار!